Trải nghiệm và những suy ngẫm của tuổi trẻ

5 năm trước tôi chưa bao giờ nghĩ mọi thứ sẽ ra sao, chỉ biết rằng mình cứ làm những gì ở hiện tại thôi. Hồi đó là những ngày tháng của học sinh, vẫn còn mộng mị tâm hồn đơn giản mà, chỉ biết chạy theo những thú vui hàng ngày những gì gọi là học và vào đại học. Đến nay, sau khi đã tốt nghiệp đại học lòng lại chạnh buồn, cũng không biết vì sao nữa... Có lẽ vì 5 năm trôi qua quá nhanh, quá nhiều kỷ niệm, vui có buồn có cả những gì gọi là khổ cũng không thể thiếu. Những người mình yêu, những bạn bè tôi quen, những việc tôi làm, tôi trải qua, tất cả đã là quá khứ là kỷ niệm.

Lúc này, một mình ngồi chợt nghĩ lại thấy thoáng buồn. Nhớ về một người con gái, nhớ về một thời từng yêu từng sống hết mình. Theo đuổi một thứ mà đáng nhẽ không thuộc về ta, thời gian dài như vậy ai mà không đau, ai mà không buồn. Sự thật thì mãi vẫn sẽ là sự thật, chỉ có điều nó lại khiến lòng ta phải trải qua cảm giác như vậy. Những kỷ niệm đó sẽ mãi ở trong tim, mãi khắc ghi, chỉ mong người đi sẽ gặp nhiều may mắn, thành công và có cuộc sống hạnh phúc hơn.

Cái cảm giác cô đơn này lại lặp lại, 5 năm trước tôi thì tâm sự với "trăng" nhưng giờ lên thành phố, ít khi ngồi một mình tâm sự và cũng khó mà gặp được trăng. Cô đơn vì nhìn lại, bản thân một mình sống ở thành phố lập nghiệp, kiếm việc làm nuôi thân, phấn đấu vì tương lai nhưng không biết bản thân vì điều gì nữa. Cô đơn vì những người bạn ngày xưa nay đã mỗi người mỗi ngả, không còn có những ngày vui vẻ, bên nhau đàm đạo chuyện học, chuyện đời. Tiếng cười ấy, tiếng nói ấy vẫn còn vang vọng mãi bên tai. Có lẽ quá khứ là thứ chúng ta chỉ có thể nhìn lại để mỉm cười, để lấy lại cảm giác đó chứ không thể níu giữ, không thể quay trở lại. Đó là quy luật tự nhiên mà, mong và chúc các bạn luôn mạnh khỏe, thành công.

Ôi, thèm lắm cái cảm giác, cái không khí học hành thời cấp 3, thời đại học. Nhớ lắm cái thời gian lên thư viện quốc gia, thư viện trường đọc sách, học bài để chuẩn bị cho kỳ thi. Nhớ lắm những lời thầy cô, bạn bè. Lúc đó không hiểu sao lại có cảm giác được nghỉ học là thích thú để khi bước qua nó ta lại cảm thấy hụt hẫng, lại thấy thiếu và muốn kéo nó quay trở lại.

Không lâu sau khi làm ở chỗ mới, thấy bản thân cần một nơi chuyên nghiệp hơn, tạo cảm giác hứng khởi trong công việc hơn và đam mê hơn tôi lại xin nghỉ. Có lẽ nghỉ sẽ là điều tốt cho bản thân, vì chúng ta không thể đợi thành công đến, sống trong an toàn, mà phải lao ra phải quyết đoán làm ngay tức khắc. Đừng vì tình cảm, đừng vì những gì níu kéo.

Quá khứ là những khoảnh khắc đẹp đẽ, không có quá khứ sẽ không có tương lai. Khi có tương lai, hãy nhìn lại và suy ngẫm, đó sẽ là một cảm giác tuyệt vời bởi ta lại tìm về bản ngã của chính ta.

Suy ngẫm, 29/8/2016

Read More»

Cống hiến

Hãy cho đi những gì mình có nếu có thể, nếu những người đặc biệt cần nó mà không mong được đền đáp, đạt được một lợi ích nào đó khi cho đi. Thế giới còn rất nhiều những mảnh đời bất hạnh, đói, khổ, sống thiếu thốn hết ngày này qua ngày khác. Chúng ta may mắn hơn họ khi được sinh ra trong sự sung túc, chẳng phải lo nghĩ, nếu so sánh với họ. Chúng ta có cảm thấy liệu đó là điều không công bằng không? họ đâu muốn sinh ra trong hoàn cảnh như vậy, họ cũng muốn vượt lên số phận những điều kiện đâu cho phép, họ cũng muốn một cuộc sống hạnh phúc nhưng liệu có ai cho họ, có ai giúp họ? Còn chúng ta, được gọi là sung túc, hạnh phúc hơn, sinh ra trong sự đùm bọc của cha mẹ, không thiếu cơm ăn, áo mặc, được học tập, được làm những điều mình thích. Liệu đó có phải là sự công bằng mà tạo hóa ban cho con người? Với vai trò là người được ưu ái hơn, chúng ta đã và đang làm những gì, chỉ những gì có lợi cho bản thân là chúng ta làm, liệu đó là suy nghĩ và hành động của những người được ưu ái chăng? Làm người, điều tối thiểu nhất là phải có lòng yêu thương, yêu thương chính bản thân, yêu thương những người xung quanh ta, những người khó khăn. Nhưng có một điều cần nhớ, đừng chỉ dừng lại ở tình thương mà phải hành động. Hãy gạt bỏ tất cả những lợi ích nhỏ nhặt của bản thân, hãy hy sinh, hãy cống hiến, hãy giúp đỡ những người không được ưu ái để họ có được cuộc sống tốt đẹp hơn, để họ có được sự công bằng nhưng có lẽ cái mà họ cần không phải là công bằng mà là hạnh phúc. Hạnh phúc khi được no bụng, hạnh phúc khi không phải chịu giá rét, hạnh phúc khi được đến trường, hạnh phúc khi được làm những gì mình thích, hạnh phúc khi được thực hiện mơ ước... Vì vậy, hãy tìm lại trong con tim giá băng của mình hơi ấm của tình thương để cống hiến những gì bản thân có, cống hiến bằng cả trái tim nhiệt thành bất vụ lợi.

- Hệ giá trị sống -

Read More»

Vào chỗ chết để tìm đường sống

Binh pháp Tôn Tử có đề cập đến "vào chỗ chết để tìm đường sống" ngụ ý khi đẩy tướng sĩ vào chỗ không còn đường lui thì bằng giá nào họ cũng phải tìm, làm mọi cách để được sống. Hãy tưởng tượng bạn điều khiển một đội quân 10 người đấu với 100 người và bạn không có đường lui, chỉ có chiến đấu, lòng ham sống sẽ trỗi dậy, mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Tinh thần thép sẽ tăng lên bội phần, vì họ chỉ có một lựa chọn duy nhất, giành lại sự sống cho bản thân mình.

Quyết định nghỉ việc ở nơi cũ có thể nói là một quyết định khá táo bạo của tôi và theo nhận xét của đồng nghiệp thì tôi chưa nên nghỉ vào thời gian này, bởi việc mới chưa có thì nghỉ rồi ở nhà làm gì?

Nhưng tôi thì lại nghĩ khác, trước hết bản thân mình không còn cảm thấy hứng thú với công việc, hàng ngày lặp lại những việc mà không đem lại giá trị gì cho công ty thì tôi nên nghỉ. Thứ hai, tôi quyết định đẩy bản thân mình vào chỗ chết để tìm đường sống, sẽ không có công việc mới, tiền tiêu hàng tháng cũng đang cạn dần và quan trọng bản thân chưa có nhiều kinh nghiệm thì khó khăn sẽ muôn trùng khó khăn. Không suy nghĩ nhiều, quyết đoán nhanh và với một sự lạc quan, tôi tin rằng khi đẩy bản thân vào chỗ chết thì mình sẽ phát triển hơn bội phần, và cứ thế tôi làm thôi!

Lao vào làm, vào tìm kiếm đường đi mới thấy vừa áp lực vừa khó khăn nhưng nhiều khi lại khá thú vị. Nghĩ lại lúc đứng trước những lựa chọn là tôi lại cảm thấy dường như mình đã trưởng thành hơn, không chậm chạm, suy nghĩ nhiều như trước và quan trọng mọi thứ có vẻ khá hợp lý.

Khi bạn đưa ra một quyết định thì cuộc sống sẽ lại đẩy bạn vào những lựa chọn khác, hết khó khăn lại đến khó khăn hoặc hết khó khăn bạn lại thấy tương lai tươi sáng hay mãi mãi không bao giờ hết khó khăn. Tôi lại nghĩ, nếu cuộc sống đẩy bạn vào muôn trùng khó khăn thì đó mới là nơi bạn sẽ trưởng thành hơn đến nỗi bạn sẽ không thể tưởng tượng nổi. Và khi vượt qua nó biết đâu bạn sẽ lại thấy nhớ những khó khăn, mong muốn đời mình nhiều thử thách ấy chứ.

Sẽ chờ với một tháng đẩy mình vào đường chết, thành hay bại đây!

13/5/2016

Read More»

Những điều bình dị trôi qua

Cuộc sống đôi lúc đặt ta trước nhiều ngã rẽ, việc còn lại của chúng ta là chọn đúng hướng để khi nhìn lại, ta không phải hối hận về những lựa chọn đó.

Tôi bắt đầu tiếp xúc với công việc thực tế cách đây gần một năm. Trước đó trong đầu tôi toàn là những lý thuyết, con số khô khan mà có lẽ giờ nghĩ lại tôi không biết những cái đó xuất hiện với tôi là đúng hay sai. Bước vào công việc thực tế lại là chuyện khác, đối với một thằng học quản trị kinh doanh như tôi thì mọi thứ khác xa hoàn toàn. Trên giảng đường tôi đâu có được học về sales về social marketing nhưng thực tế lại đưa tôi đến với những điều đó.

Đối mặt với những thứ dường như hoàn toàn mới thì điều cần thiết nhất phải làm là liên tục học hỏi, và tôi cũng làm như vậy. Tôi đọc, đọc và đọc, hỏi hỏi và hỏi khá nhiều và quan trọng là thực hành cũng khá nhiều. Phũ phàng thay, tôi càng học càng làm thì kết quả lại chẳng có, khách hàng đem về cho công ty là con số không mặc dù tôi liên hệ, tiếp xúc nhiều lắm. Lại đến làm facebook marketing, tôi cũng đâu dành và tự học thì cũng chẳng đến đâu, tôi cứ lên nội dung, tìm và viết mà nhiều khi không biết mình làm như vậy có hiệu quả không, có tốt không.

Hậu quả là, sau gần một năm làm việc, cộng thêm nhiều yếu tố khách quan, tôi phải xin nghỉ việc. Các bạn chắc cũng sẽ biết cảm giác khi mình không có vai trò gì và công việc mình đang làm không cống hiến được gì cho công ty thì giải pháp tốt nhất là bạn nên nghỉ. Tôi cũng vậy, cũng là theo lý trí và con tim của tuổi trẻ, mình nên ngừng, nên ngừng.

Ngày cuối cùng trên công ty, cảm giác cũng chẳng có gì khác lạ, hình như tôi thấy mình chăm chỉ hơn. Tuy nhiên, không phải là làm việc của công ty mà là học cho cá nhân mình, học code, học photoshop, nhưng quan trọng là tôi thấy cần phải làm những điều đó nên tôi làm, vậy thôi!

Càng làm tôi lại càng cảm thấy stress vì kiến thức và kỹ năng mình còn quá kém, liệu rằng với những năng lực đang có mình có thể kiếm ra tiền hay không. Cơ hội thì nhiều nhưng quan trọng bản thân có đáp ứng được không thôi. Càng nghĩ lại càng cảm thấy hối tiếc quãng thời gian học đại học, rồi ngồi tự nghĩ "Sao ngày xưa mình không nhận thức được như vậy sớm hơn để đến giờ có thể có được nhiều thứ hơn". Điều quan trọng rút ra, cần phải học đến nơi đến chốn một kỹ năng, trước hết để có đủ điều kiện kiếm tiền nuôi sống bản thân, từ đó dẫn đến sự tự do trong con người mình.

Lúc này, con đường tương lai chợt hiện lên rõ ràng và khó khăn hơn bao giờ hết. Làm sao để nuôi sống bản thân trong thời gian tới này?rồi ở nhà sẽ làm gì này?rồi những mục tiêu đã đặt ra thì làm cái nào trước, cái nào sau để đạt được nó này... nhiều đến mức nghĩ đau đầu luôn. Hậu quả là thỉnh thoảng lại ra đứng ở tầng 31 nhìn xuống con đường trước mặt rồi suy tư, suy ngẫm. Không biết tuổi trẻ có nên nghĩ nhiều như vậy không nữa nhưng đồng nghiệp của tôi cho vài ý kiến như sau: "có khi anh còn trẻ hơn mày" trong khi tôi 22 anh ấy 25 tuổi, "cứ làm điều mình thích thôi", "mày cần đi và giao tiếp nhiều hơn vì hiện giờ vẫn tù túng quá" và "hiện tại mày chẳng có kỹ năng gì cả để có được công việc mới"... Tôi thấy mình vừa nhỏ bé, vừa tù túng kinh khủng, tự nhủ phải thay đổi để phát triển, trưởng thành nhiều hơn nữa.

Giờ chia tay cũng đến, nhưng anh em trong công ty lại đá vài trận PES (đá bóng) xong mới về cộng với những câu chúc thành công và may mắn. Còn gì tuyệt vời hơn mọi người có cùng sở thích và đối xử với nhau chân thành như vậy. Người tôi quý nhất có lẽ là anh designer của công ty. Lúc mới chân ướt chân ráo đến công ty, tôi cũng tò mò và muốn học hỏi nhiều thứ, đặc biệt là design. Và hồi đó, chiều nào 4h tôi cũng vác sách vở qua chỗ anh học học và học. Có lẽ chính điều đó đã giúp tôi và anh hiểu nhau và quý nhau nhiều hơn. Tôi vẫn nhớ mãi một câu nói của anh "thằng này rất giống anh hồi còn trẻ", tôi cũng cảm nhận như vậy, từ cái tính cách chẳng khen những người mình quý bao giờ để họ có thể cố gắng nhiều hơn. Nhiều lần tôi sang là bị chửi ngay "thằng này ngu nhỉ!" "thằng mất dạy" và anh luôn chê những thiết kế của tôi, chê thậm tệ ấy. Luôn chê vậy nhưng anh vẫn tận tình chỉ dạy từng chi tiết, từng cách làm để tôi trưởng thành hơn, tốt hơn từng ngày. Đó mới chính là những thứ tạo nên trong tôi một sự biết ơn và chân trọng, nó mang ý nghĩ lớn hơn rằng anh chính là một "người thầy" của tôi. Cảm ơn anh nhiều và chúc mọi người ở lại sẽ luôn luôn vui vẻ và thành công.

Một người cũng để lại cho tôi nhiều cảm nghĩ đó là sếp của tôi, ông là người Hàn với tính cách và phong cách quản trị có lẽ là mang đặc trưng của con người xứ Hàn. Tôi còn nhớ hồi mới vào, đứng nghe ổng nói để truyền cảm hứng, phương pháp cho nhân viên, tôi cứ đứng và ghi chép, ghi chép những triết lý quản trị, triết lý hành động vì nó quá hay và thú vị với tôi ở thời điểm đó. Tất nhiên, trái ngược với đó là một con người nóng tính và đưa ra quyết định theo cá tính, với anh em nhân viên chúng tôi thì ông như một "thằng hâm" :) Nhưng tôi cảm nhận sâu thẳm trong con người, ông rất thương và mong muốn chúng tôi được phát triển tốt nhất, từ đó sẽ cống hiến và tạo nên thành công cho công ty. Buổi cuối ông cũng tiếc vì nhớ nhầm ngày tôi nghỉ, và ông buồn vì không tổ chức được một bữa tiệc chia tay (một văn hóa của người Hàn) và rồi tôi và ông chia tay với lời chúc may mắn từ và một cái ôm thân tình. Tôi thầm biết ơn và chúc ông may mắn!

Sẽ nhớ những ngày tháng làm việc tại đây, cái gì đầu tiên cũng tạo thành kỷ niệm khó quên. Chỉ biết rằng, chân trời mới sẽ hiện ra và tôi cần phải cố gắng nhiều hơn nữa. Đời người chẳng có thành công nào ngẫu nhiên đến cả, mà phải tự mình tạo ra nó thôi.

Trân trọng - Adpia!

7/5/2016

Read More»

Khiêm tốn

 

Làm người cần liên tục học hỏi vì biển học vô bờ, chớ nên khoe khoang vì những điều ta chưa biết còn quá nhiều, quá rộng và còn nhiều điều mà nhân loại chưa khám phá ra được. Đó chính là biểu hiện của đức tính khiêm tốn. Khiếm tốn chính là nền tảng của một con người bởi biết khiêm tốn người ta tự biết mình còn nhiều yếu kém cần được bồi đắp, tích lũy thêm nhiều kiến thức. Biết khiêm tốn, người ta luôn tôn trọng mọi người, không lấy sự kém của người khác làm tự đắc, luôn học hỏi ở người khác bởi ai cũng có chỗ đáng để cho ta học hỏi. Biết khiêm tốn, người ta sẽ biết con đường thu nhận kiến thức, dùng tâm thuần phác để lĩnh ngộ, thu thập, tích lũy, không nôn nóng hay lo lắng, khi đó con người sẽ được thư thái, bình thản. Thư thái, bình thản thì có thể nhìn xa trông rộng, thấy được điều gì là nên, điều gì là không nên. Cho nên, đối xử với mọi người một cách khéo léo, chân thành, đối xử với bản thân nghiêm khắc, lấy tu thâm dưỡng tính làm trọng.

Read More»

Những suy niệm siêu hình học

Lai như lưu thủy hề, thệ như phong

Bất tri hà xứ lai hề, hà sở chung

Từ khi con người xuất hiện trên trái đất, đã có những suy niệm về số phận con người. Lịch sử triết học, văn chương quan nhiều thời đại đã trăn trở đi tìm lời giải cho những vấn nạn: con người là ai, con người từ đầu đến và con người sẽ về đâu. Một tác phẩm văn chương, triết học nhằm cắt nghĩa một trong các vấn nạn ấy được gọi là tác phẩm có giá trị nhân bản, nhân văn.

Ba mươi mấy năm đọc tác phẩm Kim Dung, càng lúc tôi càng nhận ra sự trăn trở của ông trong quá trình tìm cách cắt nghĩa số phận con người. Thời còn đi học, tôi đọc Kim Dung như một cách giải trí, một cách lãng quên cuộc sống thực tại để đi tìm một cuộc sống viễn mộng lí tưởng. Đến tuổi chững chạc, tôi đọc Kim Dung như một cách học tập: học cách viết văn, học phương pháp tiểu thuyết, học những kiến thức Trung Quốc học, học làm người. Thuở đó, tính tôi rất nóng nảy, tâm hồn đầy sự hoài nghi, trí óc đầy niềm căm giận. Gần như, tôi nghi ngờ tất cả mội giá trị trên đời, tôi sẵn sàng căm hận những ngaỳ tháng cũ đau thương và những ngày đang sống đầy trắc trở. Ai gây cho tôi một sự đau khổ, nói với tôi một lời thiếu thiện cảm, thể hiện trước tôi một hành động xúc phạm; tôi đã nghĩ đến chuyện mắt đổi mắt, răng đổi răng. May mắn thay, đọc Kim Dung và các loại sách kinh điển của Nho,Phật, Lão; tôi biết đến sự kìm giữ trái tim và khối óc của mình, tôi biết đến sự tha thứ, vì rằng tha thứ cho người khác chính là tha thứ cho mình, tôi biết quên những đau thương của chính mình để có thế làm một điều có lợi cho người khác hoặc không làm một điều có thể tổn thương cho người khác. Còn bây giờ, hoàng hôn của thế kỉ 20, mùa thu bắt đầu về trên đời, tôi đọc Kim Dung như một cách chiêm nghiệm, suy tưởng.

Lai như lưu thủy hề...

(Chợt đến như dòng nước chảy)

Phải đợi đến tuổi 50, câu hát Tiểu Siêu thường hát cho Vô Kỵ nghe rút từ kinh điển Bái hoả giáo mới cho tôi nhận ra được là câu hát góp phần cắt nghĩa nguồn gốc con người! Darwin nói con người đã đi qua một quá trình tiến hoá, phát triển từ khỉ vượn thành người. Thánh Kinh Thiên chúa giáo nói con người là do Thượng đế sinh ra. Nhà Nho điềm nhiên phát biểu mà như không hề phát biểu điều gì: "Chuyện ngoài trời đất, bực thánh nhân biết đấy nhưng không nghĩ đến" (Lục hợp chi ngoại, thánh nhân tồn nhi bất nghị). Lão - Trang hiền triết một cách khôn khéo: "Trong cái không đẻ ra cái có" (Vô trung sinh hữu). Chỉ có Tiểu Siêu hát: "Chợt đến như dòng nước chảy" (Lai như lưu thủy...)

Lai như lưu thủy hề... không trực tiếp trả lời cho hai câu hỏi con người là ai và con người là từ đâu đến. Đúng hơn, nó trực tiếp trả lời cách thế có mặt của con người trước cuộc sống: "Chợt đến như dòng nước chảy". Dòng nước luôn luôn có một khởi nguyên ban sơ, thí dụ như một cơn mưa, một núi băng tan, một hồ chứa, một đập tràn. "Chợt đến như dòng nước chảy" không cắt nghĩa cái khởi nguyên ban sơ đó; nó chỉ nói đến cách thế có mặt; "chợt đến" không cắt nghĩa khởi nguyên, cũng không phủ nhận khởi nguyên. Nguồn gốc và đời sống con người đơn giản chỉ là sự chợt đến; có nguồn có cội đấy nhưng nguồn cội là gì, ở đâu thì đó là chuyện để mỗi con người tự chiêm nghiệm. Bản thân "chợt đến" đã có một quá trình chuẩn bị, không hề tình cờ, không hề tự nhiên mà có.

Thệ như phong

(Và tàn như gió qua mau)

Con người sống ở trên đời bao nhiêu năm? Không ai trả lời được câu hỏi đó. Phương Đông thường đưa ra khái niệm "trăm năm": "Trăm năm nào có gì đâu, chẳng qua một nấm cỏ khâu xanh rì". Bản thân chữ "Trăm năm" đó hoàn toàn mang tính chất tượng trưng, để chỉ số nhiều. Anh may mắn sinh ra trong một gia đình giàu sang, lớn lên khoẻ mạnh, nhiều hạnh phúc... có thể sống được 98 tuổi. Cô gái nghèo kia bỏ ruộng đồng đi bán bia ôm, đem tấm thân trinh trằng cho đám đàn ông thành phố bỡn cợt, đêm trở về căn phòng trọ bị cướp của, hãm hiếp rồi bị giết, chỉ hưởng dương được 23 tuổi. Tôi một đời ưu tư sầu khổ, năm mươi năm chưa thực sự có được một ngày là hạnh phúc, những nếp gấp trên vừng trán càng lúc càng đậm, giọt lệ vĩnh viễn ở cuối mi mắt trái không bao giờ tan được trong cuộc đời làm sao sống được 60 tuổi?

Nhưng dù có sống được bao lâu, 23 hay 60, 98 hay 100 tuổi thì thời gian ấy có là gì so với thời gian miên viễn là trường tồn hằng nhiên? Tất cả chỉ là một cái chớp mắt của tạo hoá. Tôi không ngờ từ một thằng bé nghèo sinh ra trong bom đạn chiến tranh giữa núi rừng Quảng Nam đã trở thành một anh trung niên đang lắng nghe mùa thu về, trí tuệ luôn luôn bị cưỡng bách, không một đêm nào ngủ được quá bảy tiếng, thân xác đau rã rời bởi chứng thoát vị đĩa đệm cột sống và đầu óc luôn bị choáng váng với chứng thiểu năng tuần hoàn não. Ai nói sống trên đời là hạnh phúc? Tôi sống trên năm mươi năm, mong được hưởng một ngày gọi là hạnh phúc để nếm xem mùi vị hạnh phúc là thế nào nhưng vẫn chưa có hân hạnh được nếm thử. Thì thôi, thà mua một đôi giày chật mang dính vào chân suốt ngày, buổi chiều cởi được nó ra lắng nghe hai bàn chân không còn cảm giác đau đớn để cứ gọi đó là hạnh phúc. Vâng, hạnh phúc là sự cởi bỏ được đôi giày quá chật ra khỏi hai bàn chân của bạn.

Thệ như phong

Cuộc sống con người ngắn ngủi lắm, tàn mau như gió. Nào có ai thấy được gió, chỉ thấy lá cây rung động, cỏ rợn thành sóng, ta mới biết có gió thổi qua. Gió thổi qua là có thật đấy, ta biết nhưng không thể biết được nó đến khi nào và đi khi nào. Rồi tàn như gió qua mau - danh sĩ hay kẻ ngu đần, mỹ nhân hay ác quỷ, cao quý hay đê hèn, hiền thục hay điêu ngoa - tất cả đều tàn như gió qua mau. Đây không phải đường về của chủ nghĩa hư vô. Ở cuối đời sống chúng ta là cái chết, là sự suy tàn lụn bại tất yếu của cuộc sống. Sống một ngày là gần gũi với cái chết một ngày, bên nhau một ngày là gần gũi với lâm biệt một ngày - quy luật ấy nhân loại đều đã ý thức rõ rệt. Có hiểu chăng, hỡi bạn đời của tôi?

Bất tri hà xứ lai hề

(Chẳng biết từ đâu mà tới)

Bây giờ câu hát mới đi thẳng vào vấn nạn từ đâu tới. Ta biết ta có nguồn gốc nhưng nguồn gốc đó ở đâu thì đó là cái mà ta không thể biết được. Ta biết con chim thì nó bay, con cá thì nó lội, nhưng khởi nguyên của khả năng bay, của khả năng lội thì đó là cái mà ta không thể biết được. Ngay cả đến lý do tại sao không biết ta cũng đã không biết rồi. Ta chỉ biết rằng ta không biết và tại sao ta không biết thì đó là điều ta không biết vậy. Giữa cái biết và cái không biết có một biên giới tuyệt đối về mặt ý thức. Biết là ban ngày, không biết là ban đêm; biết là ý thức, không biết là chiều sâu trong vô thức. Phương Đông nói một cách triết lý:

Tri chi vi tri chi

Bất tri vi bất tri

Thị tri giả

(Biết cái gì thì làm cái đó

Không biết thì làm cái không biết

Ấy là biết vậy)

Ta biết cái ta không biết - khởi nguyên của loài người - đó là biết vậy chăng? Ngay khi cả ta biết rằng ta không hề biết gì cả cũng là biết vậy chăng? Triết học quả là rất nhân hậu và nhân bản, sẵn sàng tha thứ cho thái độ ngu muội của con người, vẫn cho đó là một thái độ hiểu biết.

Hà sở chung

(Và chẳng biết về nơi đâu)

Cái gì cũng có một chung cuộc. Nhưng chung cuộc của con người ở đâu thì con người không biết được. Đạo Thiên Chúa nói con người công chính được về với cõi vĩnh hằng, về với nước Chúa, với Thiên đàng, Đạo Phật nghĩ đến một quá trình luôn hồi, trong đó sự đầu thai là một quy luật sẽ diễn ra ở kiếp sau. Đạo Phật dẫn những con gnười đạo hạnh từ bi đi về miền Cực lạc. Cực lạc ở đâu? - Cõi Tây Phương. Tây phương là Tây phương nào? - Không biết. Hà sở chung - nước chảy về đâu, gió tàn về đâu? Cuộc sống hữu hạn ngắn ngủi của con người như nước chảy, như gió thổi. Nước chảy về đâu là chung cuộc, gió thổi về đâu là chung cuộc - đó là điều ta không biết.

Lai như lưu thủy hề, thệ như phong

Bất tri hà xứ lai hề, hà sở chung.

Câu hát nói về số phận con người sao mà buồn lắm vậy. Trong số phận của con người, có số phận tình yêu. Tình yêu của con người sao mà buồn lắm vậy. Đạo Phật tôn trọng chữ duyên, mọi việc diễn ra hôm nay đều bắt nguồn từ cơ duyên đã được định trước của ngày hôm qua. Nhưng tìm đâu cho ra cơ duyên ấy thì đó là điều mà ta không thể biết được. Thế giới có đến sáu tỉ người, tại sao em chỉ yêu mình ta?

Đã bao lần qua núi đồi thanh xuân, cúi xuống, kính cẩn hôn ngọn Ngọc Nữ phong bát ngát tình yêu và hạnh phúc, uống dòng nước ngọt ngào từ nguyên khê đổ lại. Ta như không còn có mặt trên đời, ta tan biến vào người, người tan biến vào ta. Bản ngã (Moi) không còn nữa, chỉ còn Đại ngã (Grand Moi). Khi ta cao tới mây xanh, vươn tay ra là chạm tới hạnh phúc, Đại Ngã không còn nữa; ta đang vươn tới Siêu ngã (Sur - Moi). Nhưng siêu ngã chỉ là giây phút thoáng qua. Rồi ta trở lại cuộc đời trần tục, xót xa, đau đớn nhìn nước trôi, ngậm ngùi nghe gió tàn. 
Lai như lưu thủy hề, thệ như phong
Bất tri hà xứ lai hề, hà sở chung

Một thoáng hạnh phúc chợt đến rồi chợt tan biến khỏi đời sống con người. Và chỉ còn ta ở lại, đối diện với hư vô.

- Trích Kim Dung giữa đời tôi -

Read More»

Chiến thắng bản thân

Suy cho cùng, chiến thắng bản thân lại là điều khó khăn nhất, và khi thành công thì không có gì có thể sánh nổi.

Read More»